آداب تلاوت قرآن
آداب تلاوت قرآن

تاریخ انتشار :۱۳۹۷/۱۲/۱۰
آداب تلاوت قرآن

خداوند، مسلمانان را به تلاوت کتابش بسیار سفارش کرده است. از این رو، این مقاله در پی آن است که نکاتی مهم در زمینه آداب تلاوت قرآن به قاریان و مستمعان محترم قرآن یادآور گردد


تلاوت اگر مؤدبانه، آگاهانه و توأم با آداب و رسوم خود باشد، برتر و مؤثرتر خواهد بود. ادب و احترام در قبال هر چیزی، نه تنها بیانگر درجه بالای اهمیت و ارزش آن چیز در نزد ماست، بلکه به نوعی شخصیت حقیقی را نشان میدهد.

انشاءالله، با رعایت آداب تلاوت قرآن کریم، به تدریج، عمل به آیات روحبخش و عمیق را سرلوحه امور روزمره قرار داده، هیچگاه از آن غافل نشویم.

قرآن کریم نسبت به تمامی کتابهای دیگر ارجحیت دارد و با هیچ یک از آنها قابل قیاس نیست.

به فرموده رسول گرامی اسلام(ص):

 »برتری قرآن بر دیگر سخنان، همانند برتری خداوند بر مخلوقش است. «

باید دقّت کرد که خواندن قرآن با خواندن کتابهای دیگر خیلی تفاوت دارد. برای احترام به این سخنان گرانقدر و پرمحتوا هنگام تلاوت آن، شایسته است قاری و مستمع، آدابی را رعایت نماید:

1-  قبل از تماس و لمس مستقیم آیات نورانی قرآن کریم باید بدن و اعضاء و جوارح، طهارت (وضو، غسل،تیمم) داشته باشد؛ زیرا خداوند در قرآن میفرماید:

(لیمسّه الّا المطهّرون) ؛ قرآن را باید فقط با طهارت لمس کرد.(سوره واقعه،آیه79)

2-  شایسته است، قاری، قرآن را با ترتیل تلاوت نماید؛ زیرا این نوع تلاوت باعث میشود انسان با تفکر و تدبری بیشتر قرآن را قرائت نماید. خداوند هم در قرآن به این نکته مهم اشاره میکند و میفرماید:

)…ورتّل القرآن ترتیل) ؛ و قرآن را با ترتیل تلاوت کنید.(سوره مزمّل،آیه4)

تجوید و زیبا ادا کردن حروف، مربوط به بحث ترتیل است که در اینجا مجال توضیحش وجود ندارد. علاقهمندان میتوانند جهت آشنایی با این مقوله، به کتاب «حلیة القرآن» نگاشته سید محسن موسوی بلده مراجعه نمایند.

3- شایسته است قرآن را زیاد تلاوت کنیم، زیرا با تلاوت زیاد قرآن، قلوب زنگار گرفته بیدار شده، مشمول هدایت، شفا، برکت و تقوا میشود. خداوند متعال در قرآن میفرماید:

)…فاقرءوا ما تیسّر منه) ؛ تا میتوانید قرآن را تلاوت نمایید.(سوره مزمّل،آیه20)

انسان باید دستکم روزی 50 آیه از قرآن را تلاوت نماید و فاصله خود را با کلام وحی کم نماید. ما هر چه از قرآن و اهل بیت (ع) فاصله بگیریم، به شیطان و راههای انحراف نزدیکتر میشویم و احتمال هلاکت و لغزشمان بالا میرود. بنابراین همواره با تلاوت آیات نورانی قرآن کریم دلهای غفلت زده خود را صیقل داده و مستمراً غفلت زدایی و موجبات هدایت خود را به لطف خداوند فراهم نماییم.

روایتی از امام رضا(ع) در این مورد نقل شده است:

 »سزاوار است هر فرد (مسلمان) هر روز بعد از تعقیب نماز صبح،پنجاه آیه از قرآن را تلاوت نماید. «

4- چه خوب است، قاری قرآن هنگان تلاوت آیات، عطر و بوی خوش استعمال نماید!

5- بهتر است قاری قرآن، هنگان تلاوت آیات، مؤدب و رو به قبله بنشیند.

6- شایسته است قاری قرآن، با تدبّر و تأمّل در معانی و مفاهیم عمیق قرآن، آیات را تلاوت نماید؛ زیراخداوند متعال در قرآن میفرماید:

) کتاب انزلناهُ الیک مبارک لیدّبّروا آیاته ولیتذکّر اولوا الالباب) ؛ کتابی مبارک را بر تو نازل کردیم،تا مردم در آیاتش اندیشه کنند و خردمندان از آن پند و عبرت گیرند.(سوره ص،آیه29)

در این مورد حضرت علی(ع) میفرماید:

»آگاه باشید! قرائتی که در آن اندیشه و تفکر نباشد، خیری در بر ندارد«.